Broedplaats voor wetenschap, topsport en entertainment

Dubbelinterview Dirk Lippits en Ralf Mackenbach

Lees meer

Broedplaats voor wetenschap, topsport en entertainment

Een intensieve studie succesvol combineren met een tijdrovende carrière in entertainment of topsport? Dat lukt alleen aan een universiteit die zich flexibel kan en wíl opstellen. Ralf Mackenbach (zanger, danser, acteur) en Dirk Lippits (succesvol Olympisch roeier in 2000) zijn de TU/e dankbaar voor de vrijheid die ze kregen om hierin hun weg te vinden. Het laveren binnen en buiten de wetenschap heeft ze op een unieke manier wijzer gemaakt. “Je combineert diverse ervaringen die vrijwel niemand anders heeft. Dat levert veel profijt op.”

door
foto Bart van Overbeeke

Helden van toen en nu

Het thema van dit lustrumjaar, waarin de TU/e haar 65-jarig bestaan viert, is ‘Helden zoals jij’. Gedurende dit jaar zal Cursor hierbij aansluiten met een reeks dubbelinterviews met als motto ‘Helden van toen en nu’. TU/e’ers met een fraaie staat van dienst, nog actief aan de universiteit of er inmiddels al vertrokken, worden gekoppeld aan hun tegenvoeters uit deze tijd. En dat op allerlei gebieden: wetenschappelijk, beleidsmatig, of uit het studentenleven. In deze aflevering geven we het woord aan alumnus Dirk Lippits en promovendus Ralf Mackenbach. 

Dirk Lippits wordt begin mei 44 jaar, maar is onderweg daar naartoe niet veel van zijn Olympische postuur verloren. Als VWO-scholier uit Geldrop trad hij in 1995 toe tot studentenroeivereniging Thêta. Vijf jaar later haalde hij bij zijn Olympisch debuut in Sydney een zilveren medaille in de dubbelvier en de TU/e verleent hem bij terugkomst de erepenning van de universiteit. Die pijlsnelle route is volgens hem ook te danken aan de TU/e.

“Voor mijn studiekeuze heb ik destijds best veel universiteiten bezocht. Ik wilde scheikunde studeren en dat betekent ook laboratoriumwerk en proeven doen. Niet echt handig als je veel wilt trainen. De TU/e bood mij veel flexibiliteit, dat was perfect en bepaalde mijn keuze voor Eindhoven. Ik herinner me dat ik alle practica binnen een week kon doen. Normaal heb je daar een half jaar voor nodig maar ik kreeg alles tot mijn beschikking om daarna weer snel verder te sporten. Dat soort creativiteit is superhandig.”

Jongleren

Ralf Mackenbachs loopbaan in de showbizz begon al ver voor zijn studie aan de TU/e. In 2009 won hij in Kiev het Junior Songfestival met het zelfgeschreven liedje Click Clack. De 13-jarige scholier uit Best kreeg het vijf jaar aan een stuk ontzettend druk. “Ik heb van het Sint Joriscollege in Eindhoven riant gebruik mogen maken van regelingen om mijn proefwerken te halen. Dankzij die vrijheid heb ik het allemaal goed kunnen combineren. Dezelfde ruimte kreeg ik ook aan de TU/e, want de optredens bleven doorgaan. Het is wel constant afwegen tussen wetenschap en entertainment. Je kan niet blijven jongleren met twee ballen die driehonderd kilo wegen.”

Voor Ralf (25) de reden om de entertainmentwereld nu even achter zich te laten en de focus fulltime te richten op zijn promotieonderzoek over kernfusie. Zijn keuze voor Technische Natuurkunde, pakte voor hem goed uit. “Het is vooral veel theoretisch werk. Dat ligt mij het beste. En toevalligerwijs kan je theorie ook tot je nemen op de achterbank van een auto, onderweg naar een optreden, geen enkel probleem. Misschien heb ik geluk gehad dat het me lag. Of misschien lag het me juist omdat het me goed uitkwam”, stelt hij met een knipoog.

De combinatie tussen studie en sport, de vrijheid die ik had, daar ben ik de TU/e absoluut dankbaar voor.

Dirk Lippits
Won zilver bij de Olympische Spelen van Sydney

Het afdwingen van die extra vrijheden heeft noch Ralf noch Dirk veel moeite gekost. Ze konden altijd rekenen op steun van de TU/e omdat hun studieresultaten goed waren. “Bij mij was het vrij simpel”, zegt Dirk. “De medewerkers van de faculteit waren helemaal enthousiast en regelden eigenlijk alles wat ik maar wilde. In plaats van schriftelijke tentamens boden ze een mondeling aan als ik in het buitenland zat voor een training of wedstrijd. Ik heb er eigenlijk nooit moeite voor hoeven doen. De meeste mensen vinden het gewoon een leuk verhaal en willen daar graag aan bijdragen. Zelfs mijn promotie hebben ze heel flexibel geregeld.”

Ralf knikt instemmend. “Ja, dat klopt helemaal. Iedereen wil meewerken en concessies doen. Natuurlijk met de voorwaarde dat je niet totaal in je studie faalt. Als je alleen maar enen haalt, snap ik wel dat ze anders zullen adviseren. Om niet tegelijk aan twee, maar slechts aan één kant te trekken. Maar zolang het goed gaat, zijn mensen wel bereid zich flexibel op te stellen en regelingen te treffen.”

Doordacht en gemotiveerd

Dirk: “Het is natuurlijk heel planmatig. Dat zal bij jou ook zo zijn Ralf. Mensen voelen echt wel aan als je zegt dat je het zo gaat doen, je het dan ook echt zo uitvoert. Er dus niet met de pet naar gooit. Dat je zelf verstandig genoeg bent. Als je weet dat het niet past, het ook niet probeert. Dat het doordacht is. Ik was gemotiveerd voor mijn studie én het roeien. Als ik zei dat ik iets ging doen, dan deed ik het. Omgekeerd, als ik zei dat ik iets niet ging doen, dan deed ik het ook niet. Snap je? Dat is iets anders dan vragen om flexibiliteit, omdat je net even te veel gedronken hebt die week daarvoor. Dat maakt het wel anders.”

Ralf: “Inderdaad, realistisch flexibel zou ik zeggen. Als je met een realistische inschatting komt, consequent bent en een goede planning maakt, ligt niemand dwars.”

Stratumseind

Een strakke planning en doelgerichtheid maken een student beter, stellen ze allebei. Dirk: “Zodra je structuur hebt, is dat meestal al goed. Voor sporters is het misschien iets anders, nog meer planmatig en afgemeten op alles. Dat maakte het voor mij soms wel lastiger. Ik zat vaak een maand in het buitenland voor training of wedstrijden. Dan trek je gelijk een hele maand uit je studie weg. Maar ik leerde relatief makkelijk, dus daar heb ik nooit veel hinder van ondervonden.”

Ralf: “Voor mij werkt het twee kanten op. Het feit dat je naast een drukke carrière in het entertainment ook een leuke studie volgt, dwingt je goed te plannen. Je moet zorgen dat alles goed op een rijtje staat. Het klinkt paradoxaal, maar als ik meer vrije tijd had, zou het me misschien minder goed zijn afgegaan. Dan zoek je sneller het Stratumseind op in het weekend en zie je wel hoe je thuiskomt. De combinatie tussen studie en carrière heeft me geleerd om beter te plannen. Ik weet niet of dat ook geldt voor jou Dirk?”

“Ja en nee. Ik nam de studieboeken wel mee op trainingskamp maar ze bleven altijd dicht”, zegt de huidige DSM-directeur lachend. “Ik had wel de goede intentie. Mooi, heb ik lekker veel tijd en kan ik toch wat studeren. Maar je komt tijdens een oefensessie gelijk in zo’n flow dat helemaal niets anders past. Dus heb ik dat op een gegeven moment maar gelaten. Je gaat ergens trainen voor een bepaalde reden en bent toegewijd om in een soort bubbel te zitten. Dat conflicteert al snel met al het andere er omheen. Na een week trainen, volgde altijd een periode rust en dan kon ik natuurlijk hard doorrammen met mijn studie.”

Ik nam de boeken wel mee op trainingskamp maar ze bleven altijd dicht.

dirk Lippits
directeur DSM Dairy Baking Beverages

Ralf: “Dat is volgens mij het grote verschil tussen sport en entertainment. Entertainment is van nature heel ambivalent. De ene week ben je helemaal volgeboekt met optredens en de volgende week staat er niets in je agenda. Het valt bijna niet te zeggen hoe je volgende maand er uitziet. Dus bij mij was dat anders. Juist de momenten tussen de optredens - vaak in de auto of in mijn kleedkamer - moest ik gebruiken om mijn studieboeken te openen en huiswerk te maken. Anders kwam het er niet van.”

Niet eenzaam aan de top

Het cliché dat het eenzaam is aan de top, blijkt maar deels waar. Dirk: “Zeker, ik kwam zelden of nooit op de universiteit, behalve voor tentamens. Alleen het eerste studiejaar heb ik colleges gevolgd. Dus ja, de omgang met medestudenten bleef beperkt. Pas tijdens mijn promoveren, toen ik in een vakgroep zat, had ik meer contact. Maar ik zat wel bij Thêta en dat is best wel een grote vereniging. Ik woonde in een roeiershuis met acht studenten en had geen gebrek aan sociale contacten, integendeel, en dan is het zoveel logischer dat je leeft in het roeiwereldje dan op een universiteit. Dat is een keuze.”

Ralf: “Ik vond het prettig om colleges te volgen en heb daar vrienden aan overgehouden, maar ik ben niet bij iedere borrel geweest. Zo lever je toch een deel van je studentenleven in. Toch beschouw ik het niet als een offer. Ik heb er genoeg leuke ervaringen voor teruggekregen.”

Bij entertainment draait het om presenteren en netwerken. Dat zijn skills die ook binnen de wetenschap goed van pas komen.

Ralf Mackenbach
winnaar van het Junior Eurovisiesongfestival in 2009

Dirk: “Iedere ervaring die je opdoet, helpt je verder in je loopbaan. Dus ook de zaken die je leert buiten je studie om. Hoe meer divers de ervaringen, hoe beter. Ik heb een succesvolle carrière opgebouwd na het roeien, mede door de combinatie van sport - wat een heel aparte wereld is - en mijn studie. Van die koppeling heb ik absoluut geprofiteerd.”

Ralf: “Ik sluit me daarbij aan. Ik profiteer daar nu tot op zekere hoogte ook al van. Media en entertainment vormen een hele sociale industrie. Het gaat om presenteren, netwerken en dat soort dingen. Dat zijn skills die volgens mij overal van pas komen. Ook in de wetenschap. Je moet op een conferentie onderzoeksresultaten kunnen presenteren, je moet kunnen kletsen met andere wetenschappers over leuke ideeën, dus mijn ervaring in de showbizz helpt me daar enorm bij.”

Dirk: “Het is vooral die diversiteit aan ervaringen die waardevol is. Dat je wetenschap combineert met een achtergrond die praktisch niemand heeft. In de bedrijfswereld kan dat heel inspirerend werken. Als je dankzij je eigen, unieke achtergrond oplossingen weet te bedenken.”

Ralf: “Helemaal mee eens. Je hebt een net iets andere insteek dan andere mensen en dat kan je helpen inderdaad.”

Carrièretips

Over een antwoord op de vraag van Ralf om een tip voor een succesvolle carrière, hoeft Dirk niet heel lang na te denken. “Je maakt geen fouten, zeker niet als je jong bent. Volg je hart, doe dingen die je leuk vindt en waar je passie voor hebt. Ga gelijk wat anders doen als je merkt dat het minder is. Voor je carrière maakt het meestal tot je 35e helemaal niets uit wat je doet. Pas daarna word je gewaardeerd voor een bepaalde expertise of kwaliteit. Als je maar niet tot je 35e hetzelfde blijft doen, want dan leer je letterlijk heel weinig.”

Ralf: “Ja, goed punt. Ook wat je zegt over iets leuk vinden. Ik bedoel daarmee niet dat ik huppelend naar mijn werk toe hoef. Het gaat mij meer om een stukje uitdaging. Het moet prikkelen. Als je voor een lastige vraag uiteindelijk het juiste antwoord vindt, is het des te leuker.”

Thêta

Na zijn actieve sportcarrière in 2007 sloot Dirk een terugkeer als roeicoach niet uit. Die ambitie heeft hij bijgesteld. “Bij sport is het eindig met je leeftijd. Ik heb altijd met de gedachte gespeeld om wat te gaan doen als coach wanneer ik klaar ben met werken. Mijn ervaring delen met jonge sporters en daar energie van krijgen. Nu wil ik op latere leeftijd liever zelf het water op. Ik ben en blijf een absoluut sportmens.”

Terugkeren bij Thêta doet hij wel. “Ja, daar kom ik wel eens voorbij. Mijn moeder woont vlak in de buurt van het botenhuis. Als ik bij haar op bezoek ben, doe ik vandaar mijn hardlooprondje en ga ik even langs bij Thêta om koffie te drinken. Ik woon tegenwoordig aan de Amstel in Amsterdam. Daar zie ik elke dag roeiers voorbijkomen. Dan zie ik die mensen in een lekker zonnetje op het water, terwijl ik met Teams aan het vergaderen ben. Vanwege de coronapandemie speelt mijn leven zich momenteel achter het beeldscherm af, dus kijk ik met enige jaloezie naar dat water.”

Aanrader

Ralf en Dirk kunnen iedereen die een studie wil combineren met topsport of bijvoorbeeld met een loopbaan in entertainment, aanraden de TU/e te kiezen. Dirk: “Grote universiteiten zijn soms echte leerfabrieken waar je in de pas moet lopen omdat ze weinig tot niet flexibel zijn. De TU/e is een wat kleinere, maar innovatieve universiteit die meebeweegt. Zo heb ik dat tenminste ervaren en van wat ik van Ralf hoor, is dat na al die jaren nog steeds zo.”

Ralf: “Ik vind het moeilijk om de vertaalslag te maken naar andere universiteiten, daarvoor heb ik er te weinig van gezien. Maar de TU/e heeft zich naar mij toe erg flexibel opgesteld en mogelijkheden geboden. Dus ja, een absolute aanrader.”

De geïnterviewden

Dirk Lippits (1977) groeide op in Geldrop en begon in 1995 aan de opleiding Scheikundige Technologie. Na zijn bachelor en master volgde hij van 2003 tot 2007 een promotietraject bij Polymer Science en was als onderzoeker verbonden aan DSM in Geleen. In 1995 werd hij ook lid van Thêta en groeide uit tot beste Eindhovense roeier ooit. In 2000 debuteerde hij op 23-jarige leeftijd op de Olympische Spelen van Sydney en won er zilver met de dubbelvier. Zijn deelname aan de Spelen in Athene in 2004 in de skiff leverde een zestiende plaats op. In 2007 stopte hij met de wedstrijdsport uit onvrede met het selectiebeleid van de bondscoach. Na een baan bij McKinsey & Company (2007-2013) keerde hij terug naar DSM, waar hij nu in Delft directeur is van de sector Dairy Baking Beverages. Tijdens zijn sportcarrière was DSM al een belangrijke sponsor voor hem.   

Ralf Mackenbach (1995) groeide op in Best en volgde in zijn tienerjaren een dans- en acteeropleiding. In 2014 begon hij aan zijn studie Technische Natuurkunde, waar hij drie jaar later zijn bachelor afrondde en vervolgens de titel ingenieur verwierf met de master Science and Technology of Nuclear Fusion. In 2020 begon hij aan een promotietraject in kernfusie. Voor het grote publiek is hij het jochie dat op zijn dertiende met het zelfgeschreven nummer Click Clack het Junior Eurovisiesongfestival won in Kiev (2009). Maar hij maakte ook furore als danser en acteur in diverse musicals, tv-shows en films. Ook voorzag hij animatiefiguren van zijn stem.    

 

Deel dit artikel