CLMN | De wens is de vader van de waarheid

CLMN | De wens is de vader van de waarheid

8 februari 2017

Week in, week uit vermaak ik mezelf met het spelen van pubquizzen. In meerdere ronden kan ik met mijn feitjes-voorliefde helemaal losgaan op muziek, films en hoofdsteden. Zelfs weten wat de porno-remake van American Pie is, kan leiden tot een quizoverwinning.

Zo’n pubquiz is een mooi tableau van verschillende rollen. Aan de ene kant speelt de quizmaster de poortwachter van de waarheid, terwijl aan de andere kant de quizzers achter die waarheid proberen te komen. De quizzers zijn het er over eens dat die waarheid klopt, waardoor het quizcafé een soort Popperiaanse wereld van de ‘echte waarheid’ is: iedereen leeft erin, maar heeft geen invloed op die waarheid.

Als feitjesverslaafde wetenschapper voelt deze modus operandi comfortabel. Voor mijn werk ben ik immers op zoek naar theorieën en toepassingen die zo goed en kwaad als mogelijk de waarheid liefdevol kunnen omhelzen. Daarom kan ik het niet aanzien hoe in de Verenigde Staten dag in, dag uit door ‘s lands leidinggevenden uitspraken worden gedaan die nul punten bij een pubquiz zouden opleveren.

De betrouwbaarheid van informatie en wetenschap is in het geding. Alles wat haaks op iemands opvattingen staat, wordt verdisconteerd tot mening, alternatief feit, of fake. Hiermee is de wens niet alleen de vader van de gedachte, maar ook van de waarheid. Aangezien de wensen van een deel van de samenleving zo ver van andermans waarheid af staan, kan die waarheid niet langer in het midden liggen, maar manifesteert zij zichzelf in geïsoleerde wereldjes als self-fulfilling prophecies.

Ik kan mezelf geen houding geven in dezen. Ik wil best luisteren naar alternatieve waarheden om andermans wensen te ontrafelen, maar onwaarheden kunnen onmogelijk de fundering vormen voor een consensus. Zodra we de luchtkastelen van alternatieve feiten betreden, kunnen we daar gemakkelijk in verdwalen.

Ik heb dringend behoefte aan een samenlevingsquizmaster. Geef mij alsjeblieft iemand die elke dag de goede antwoorden op allerlei vraagstukken omroept, zodat we weten waar we aan toe zijn. Ook als ik niet alles goed heb.

1292 keer gelezen

Meest gelezen

Sportende studenten geëerd tijdens Sportgala

TU/e maakt stevige duikeling in Keuzegids

Politie rukt uit voor uit de hand gelopen studentengrap

CLMN | Een fractie ambitieus

Promotie in piratenpak mag niet van TU Delft