In het kader van het 70-jarig bestaan van de TU/e richt de Kunst- en Erfgoedcommissie (KEC) een platform in voor hoogtepunten van erfgoed op sociaal, cultuurhistorisch of academisch gebied. Daaruit wordt een longlist samengesteld, waaruit uiteindelijk een ‘Big Five’ van de TU/e wordt geselecteerd.

Die selectie zal op 11 oktober, bij de start van de lustrumfeestweek, online gepresenteerd worden. “Dat is een nieuw begin waarin we de verschillende typen erfgoedverzamelingen die de TU/e rijk is, samenbrengen op een digitaal platform: het TU/e Heritage Platform”, zegt Britte Sloothaak, senior curator Art & Heritage.

Artefacten, archieven, architectuur, herinneringen en anekdotes, alles is welkom. Het mag gaan over een uitvinding, een onvergetelijke lezing, een speciaal hoekje in een oud gebouw of een studentikoze cantus. Zolang het item maar een verhaal over de TU/e vertelt.

Geen AI

De KEC beoordeelt alle bijdragen eerst op authenticiteit. De commissie heeft hiervoor tijdelijke ondersteuning van Brianna Brinkley, assistent curator Art & Heritage. Zij controleert de oorsprong van de items aan de hand van bronmateriaal. 

Verzonnen of met AI gegenereerde items mogen niet meedoen. Een selectiecommissie zal vervolgens de vijf meest bijzondere items – tastbaar of niet – kiezen. Deze zullen niet in beton gegoten worden. Sloothaak: “We maken een levende verzameling, waaruit iedere vijf jaar opnieuw een Big Five gekozen wordt.” De editie van 2026 geldt als pilot.

Met klem zegt de curator dat het geen populariteitswedstrijd is. De selectie houdt geen rekening met het aantal keren dat een item aangedragen is. “We willen laten zien hoe breed ons TU/e-erfgoed is. Als wij verrast worden door wat TU/e’ers en TU/e-alumni nomineren, dan is de pilot geslaagd.” 

Erfgoedspecialist Erik Geelen vult aan dat de pilot een succes is wanneer erfgoed gered wordt, dat anders verloren zou gaan. Hij kan zich voorstellen dat studenten en medewerkers het Plugged-festival van komende donderdag nomineren, of de bierkrattenbrugbouwwedstrijd van jaren geleden. “Of het Tuna-festival, zo oud als de universiteit zelf.” 

Ruimtegebrek

Geelen weet dat er al erfgoed verdwenen is in de zeventig jaar dat de universiteit bestaat. “De oude industriële machines die in Gemini ooit op de gang stonden, zijn naar een mijnbouwmuseum in Kerkrade verhuisd. Maar of ze daar nog staan …”

Ruimtegebrek is veelal een reden waarom erfgoed niet kan worden bewaard. Zo heeft vroeger in E-laag (nu Impuls) een prachtige maquette gestaan van een kraaninstallatie. Het is onbekend waar die gebleven is.

De KEC zoekt samenwerking met het TU/e Digital Twin Lab voor de Big Five. “Omdat we nog niet weten welke stukken daarin komen, kan het lab  nu ook nog niet onderzoeken hoe die digitaal vorm kunnen krijgen”, zegt Sloothaak.

Britte Sloothaak en Erik Geelen zijn allebei overtuigd van het nut van dit Heritage Platform. “Als je een toekomstvisie wilt bepalen, is het belangrijk om te weten waar je vandaan komt. Dat kan onder andere door erfgoed te verzamelen en zichtbaar te maken. Erfgoed is er niet alleen om te bewaren, het vertelt ons wie we zijn.” 

Iedereen die een stuk materieel of immaterieel erfgoed wil voordragen, kan dat doen via een e-mail naar Brianna Brinkley, of via een formulier op intranet.