Termen bachelor en master niet goed beschermd

Hogeschool NCOI en twaalf andere particuliere instellingen trekken aan het langste eind in een rechtszaak over het gebruik van termen als bachelor en master. De Inspectie van het Onderwijs had boetes opgelegd wegens misleiding, maar in hoger beroep ging de Raad van State daar niet in mee.

In Nederland zijn graden als bachelor en master beschermd, maar volgens de rechter is de wet niet duidelijk genoeg over de namen van opleidingen. Als je duidelijk maakt dat er geen officiële mastergraad aan vastzit, dan mag je volgens deze rechter best een ‘executive master’, ‘professional master’ of een andere zelfverzonnen term op een diploma zetten.

Boetes

Al jaren probeert de Inspectie van het Onderwijs met waarschuwingen en boetes te voorkomen dat studiekiezers en werkgevers op het verkeerde been worden gezet: onderwijsaanbieders mogen niet zomaar een master- of bachelordiploma uitreiken, was de lijn.

De rechter heeft dus een streep door dat beleid gezet. Zolang je niet een erkende opleiding nadoet (bijvoorbeeld bachelor verpleegkunde) en zolang je niet met overheidserkenning schermt, verleen je volgens het vonnis ook geen beschermde graad.

Wetswijziging

Het kabinet gaat de opgelegde boetes terugbetalen, laat onderwijsminister Rianne Letschert weten. Maar wat zijn de gevolgen? 

“Ik neem de uitspraak uiterst serieus”, zegt ze in een schriftelijke reactie. “De wet is bedoeld om het aanzien van het hoger onderwijs te beschermen en om misleiding van studenten en werkgevers te voorkomen. Dit is en blijft van belang.”

Ook gaat ze in overleg met de inspectie bekijken “of er normen in de wet verduidelijkt moeten worden”. Met andere woorden, ze overweegt een wetswijziging.

Aanscherping

In Nederland mag je pas een officiële graad toekennen (zoals bachelor of master) als de opleiding is goedgekeurd door kwaliteitsbewaker NVAO. 

De Inspectie van het Onderwijs trok daaruit de conclusie dat een opleiding zichzelf geen bachelor of master mag noemen als zij niet geaccrediteerd is door de NVAO. Vandaar dat de inspectie boetes oplegde aan opleidingen die in haar ogen over de schreef gingen. 

“We gaan de uitspraak van de Raad van State zorgvuldig bestuderen en beoordelen wat het betekent voor ons werk”, staat in een reactie. De inspectie gaat in gesprek met de minister over aanscherping van de wet, “zodat wij onze toezichthoudende taak effectief kunnen blijven uitvoeren.”

Geen graad

Vooralsnog lijkt de particuliere onderwijsaanbieder NCOI de enige die tevreden is met de uitspraak van de rechter. In een persbericht staat: “De afgegeven diploma’s waren correct en wekten niet de indruk dat een graad was verleend.”

“Op diploma’s van een geaccrediteerde masteropleiding van NCOI wordt expliciet vermeld dat daarmee een mastergraad is behaald. Dat stond niet op de diploma’s waar deze procedure over ging.” Het woord ‘master’ stond echter wel in de naam van de opleidingen en op de diploma’s.