Voor Iraniërs aan de TU/e is het deze dagen onmogelijk om zich te concentreren op hun studie of werk, terwijl in hun moederland het regime met dodelijk geweld reageert op massale volksprotesten. Cursor sprak met drie van deze TU/e’ers over hun zorgen om familie en vrienden, de impact op hun dagelijks leven, en de manier waarop zij omgaan met de voortdurende angst en machteloosheid.

De protesten begonnen eind december 2025 in de Grand Bazaar van Teheran, waar winkeliers aanvankelijk uit protest tegen de economische crisis de straat op gingen. Zij uitten hun onvrede over de scherpe inflatie, stijgende voedselprijzen en de verslechterde leefomstandigheden, die volgens velen het gevolg zijn van het beleid van de regering. Binnen enkele dagen verspreidden de demonstraties zich naar universiteiten en andere steden in het hele land, waarbij studenten en burgers zich uitspraken tegen het regime van ayatollah Ali Khamenei.

Extreem geweld

De Iraanse veiligheidsdiensten reageerden met extreem geweld, onder meer door op demonstranten te schieten. Vanaf 8 januari legde de overheid internet- en telefonieverbindingen plat om het contact met de buitenwereld te beperken. 

Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch meldt dat daarbij duizenden demonstranten zijn gedood en velen zijn gearresteerd, al blijft het exacte aantal moeilijk vast te stellen door de afgesloten communicatiekanalen.

Communicatiebeperkingen

Iraniërs in het buitenland proberen ondanks de zware communicatiebeperkingen contact te houden met familie en vrienden. Veel mensen in Iran maken gebruik van satellietinternet via Starlink of van VPN-diensten om de blokkade te omzeilen en berichten uit te wisselen. Het gebruik van deze omwegen is echter riskant, omdat de overheid illegale toegang kan bestraffen. 

Iraanse socialemedia- en berichtenapps zijn weliswaar bereikbaar zonder VPN, maar staan vaak onder toezicht en bieden minder privacy. 

Contact verloren

Iraniërs aan de TU/e – en over de hele wereld – volgen het nieuws met een knoop in de maag en proberen wanhopig contact te leggen met hun naasten, ondanks de telefonie- en internetblokkades. Ahmadreza Marandi, universitair docent bij de TU/e-faculteit Industrial Engineering and Innovation Sciences, maakt zich grote zorgen over de situatie in zijn thuisland. Zowel hijzelf als zijn vrouw hebben daar familieleden wonen, maar sinds het platleggen van het internet door de Iraanse overheid hebben ze niets meer van hen gehoord. 

Het enige wat hen rest, is het nauwlettend volgen van het nieuws en de sociale media. Via illegale internetverbindingen komen af en toe beelden naar buiten, maar meestal zijn ze weinig hoopgevend. “Door de beelden van stapels dode lichamen, straten besmeurd met bloed en soldaten met machinegeweren, voelt het alsof alle herinneringen aan mijn verleden zijn verdwenen”, zegt Marandi.

Ook een masterstudent Computer Science, die om veiligheidsredenen liever anoniem blijft, worstelt met het gebrek aan contact. Voor dit artikel gebruiken we het pseudoniem Soroush. “Zelf heb ik vijf dagen geen contact kunnen krijgen met mijn familie. Een van mijn vrienden had Starlink, dus vroeg ik hem mijn familie te bellen om te laten weten dat het goed met me ging. Het was extreem stressvol om niemand te kunnen bereiken: geen familie, geen vrienden, helemaal niemand. Het was weekend en ik was alleen thuis. Ik heb me in mijn hele leven nooit zo eenzaam gevoeld als tijdens die twee dagen”, vertelt Soroush.

Langzaam kwam er weer contact. “Vanaf dinsdag werden de telefoonlijnen gedeeltelijk hersteld, alleen voor inkomende oproepen vanuit Iran. Toen ik eindelijk mijn ouders hoorde, barstte ik direct in tranen uit. Toen besefte ik pas onder hoeveel druk ik de dagen ervoor had gestaan.”

Nazanin, masterstudent Construction Engineering (haar echte naam is bij de redactie bekend), had bijna een week geen contact met haar familie in Iran. Het moment waarop ze haar ouders eindelijk weer kon spreken, voelde als een enorme opluchting. “We waren helemaal niet bezig met het uitwisselen van veel details. Het ging er vooral om elkaar gerust te stellen: zij vertelden mij dat ze veilig waren en dat ik me geen zorgen hoefde te maken, en ik liet hen weten dat het ondanks alles goed met me ging.”

Toch kwam de communicatiestilte voor Nazanin niet als een verrassing. “Toen de protesten begonnen, wisten we dat er blokkades zouden komen. Dit is de vierde keer dat ik dit meemaak in mijn leven. Het is dus niet nieuw, maar deze keer is het erger dan ooit – en het is ook de eerste keer dat ik dit vanaf een afstand moet meemaken.”

Wanhopig en machteloos

Marandi voelt zich wanhopig en machteloos over de situatie in zijn thuisland. “Het voelt alsof mijn land en mijn familie gegijzeld worden, en ik niets kan doen.”

Ook Nazanin ervaart een diep gevoel van machteloosheid. Het liefst zou ze in Iran zijn om zelf deel te nemen aan de protesten, ondanks de enorme risico’s die dat met zich meebrengt. “Sommige van mijn vrienden en ik zijn ontzettend gefrustreerd dat we niet kunnen meedoen aan de protesten en alleen maar kunnen toekijken en wachten.”

Soroush ziet de protesten als een ommekeer. “Iedereen, ook ik, is moe van deze situatie en dit regime. We willen vrijheid, vrede en dat onze stem gehoord wordt door de wereld. Dit voelt meer als een revolutie dan als een protest.”

De student maakt zich ook zorgen over het gebrek aan internationale aandacht. “Het is hartverscheurend dat mensenrechtenorganisaties zich uitspreken over andere conflicten, maar stil blijven bij Iran. Ik wil dat de wereld weet waar wij mee te maken hebben en achter ons staat.”

Impact op werk en studie

Marandi erkent dat de situatie hem diep raakt en zijn dagelijks leven drastisch beïnvloedt. “We zijn compleet van slag, zowel mentaal als emotioneel. Ik heb ook een kind thuis, wat betekent dat ik moet doen alsof alles goed gaat, om haar niet emotioneel te belasten. Dat legt veel druk op me.” 

Om zich op zijn werk te blijven concentreren, vindt hij ook een enorme uitdaging. “Ik probeer me met werk af te leiden, maar na een tijdje merk ik dat ik toch weer naar het nieuws kijk.”

Soroush ervaart de situatie als bijzonder zwaar tijdens de tentamenperiode. “Ik heb duidelijk mijn concentratie verloren en mijn prestaties zijn achteruitgegaan. De afgelopen dagen waren er voorspellingen dat de VS Iran zouden kunnen bombarderen, waardoor ik slecht sliep en meerdere keren ’s nachts wakker werd. Ik probeer overeind te blijven.”

Ook Nazanin vindt het lastig om zich op haar studie te concentreren, maar ze doet haar best. Ze ziet het als haar verantwoordelijkheid om gebruik te maken van het privilege dat ze veilig is en de mogelijkheid heeft om te studeren – iets waar ze zich zeer bewust van is. Dat ze in Nederland is, waar ze alles heeft wat ze nodig heeft en zich nergens zorgen over hoeft te maken, maakt dat ze op de meest onverwachte momenten wordt overspoeld door schuldgevoelens.

“Laatst stond ik in de supermarkt gewoon brood en melk af te rekenen, en ineens voelde ik me intens schuldig dat ik zoiets simpels kan doen, terwijl mijn familie, vrienden en landgenoten op straat hun leven op het spel zetten – voor de vrijheid van ons allemaal en voor onze toekomst.”

Pijnlijk

De Iraniërs waarderen enorm de steun vanuit de community, ook al is het soms lastig om met die aandacht om te gaan. Zo vragen collega’s aan Marandi met de beste bedoelingen vaak hoe het gaat, maar hij vindt het moeilijk en pijnlijk om daar een antwoord op te geven. 

“Stel je voor dat je veel pijn hebt, en dat er elk uur iemand komt vragen hoe het gaat. Het is duidelijk dat we lijden. In plaats van Iraniërs telkens te vragen hoe ze zich voelen of hoe de situatie nu is, kun je ze beter gewoon laten weten dat je er voor ze bent als ze je nodig hebben.”

Hij is dankbaar voor de steun die hij vanuit de universiteit voelt. “We hebben gehoord dat het College van Bestuur de situatie heeft besproken en dat er een vergadering gepland staat met enkelen van ons, om te bespreken hoe de TU/e kan helpen.”

Dankbaarheid

Nazanin spreekt haar grote dankbaarheid uit voor de steun die ze ontvangt van vrienden in Nederland en daarbuiten. “Zoveel mensen hebben contact met me opgenomen, dat waardeer ik enorm”, zegt ze. 

In het bijzonder is ze haar mentor dankbaar, die zelf het initiatief nam om haar te benaderen en hulp aan te bieden. “Ze zei dat ze ook andere mentoren zou informeren en dat we op hun steun kunnen rekenen — dat ze bijvoorbeeld namens ons contact kunnen opnemen met de studieadviseur. Dat is zo’n oprecht en betekenisvol gebaar.”

Meditatie

Ook Soroush merkt steun van vrienden wereldwijd: “Ik wil al mijn vrienden en iedereen die ons steunt bedanken. Ik heb gezien dat veel mensen uit verschillende landen proberen achter ons te staan. Daar ben ik oprecht dankbaar voor.” 

Meditatie helpt de student om zijn emoties te reguleren: “Elke avond voor het slapengaan mediteer ik, dat helpt me mijn gedachten en emoties te reguleren.”

Marandi zegt dat het contact met de Iraanse gemeenschap voor hem veel betekent. “Ik probeer altijd te kijken hoe we elkaar kunnen steunen en helpen.”

Soroush merkt dat andere Iraanse studenten op verschillende manieren met de situatie omgaan. “Soms maakt het praten met hen me juist nog meer gestrest.”

Is er hoop?

Over de toekomst durft niemand met zekerheid iets te zeggen; daarvoor is de situatie te onzeker. Ahmadreza Marandi denkt vooral aan de jongere generatie in Iran. “Ik denk aan mijn neefjes en nichtjes en maak me zorgen over hoe hun toekomst eruit zal zien.”

Op de vraag of hij nog hoop heeft, aarzelt hij. “Ik weet niet zeker of het hoop is, of dat ik mezelf voor de gek houd. Het aantal doden is zorgwekkend; het zegt veel over hoe de regering naar haar bevolking kijkt. Ik heb hier echt geen antwoord op.” 

Nazanin deelt die twijfel. “Waar ik op hoop, is waarschijnlijk een mirakel, want ik kan geen realistische oplossing bedenken”, zegt ze. Tegelijk vindt ze het essentieel dat mensen de strijd niet opgeven. Volgens haar is het nu of nooit. “Als de huidige regering blijft, dan is er geen hoop voor ons. En dat breekt mijn hart, want het gaat over mijn land.”

Toch klinkt er ook voorzichtig optimisme. Soroush hoopt dat het huidige massale protest tot verandering leidt. “Ik hoop dat deze beweging ons vrijheid en vrede brengt, en een einde maakt aan het regime. We willen dat de wereld weet wie we zijn en waarvoor we vechten, zodat onze stem gehoord wordt.”

De interviews in dit artikel zijn afgenomen tussen 14 en 16 januari 2026. Vanwege de snelle ontwikkelingen in Iran kan de situatie sindsdien zijn veranderd.