Op naar een nieuwe traditie
Na een voor mij persoonlijk best zwaar jaar begon tweeëneenhalve week geleden eindelijk de kerstvakantie. Rust en gezelligheid, en zoals de kerstgedachte voorschrijft: vrede op aarde. Roerige tijden? Wie het wil zien, ziet lichtpuntjes, aldus Pieter Pauw.
Bij de onderhandelingen over Gaza en Oekraïne bijvoorbeeld. Tussen kernmachten India en Pakistan kwam er tóch geen oorlog en in Nederland is alles sowieso rustig. Of toch niet?
Vuurwerk kan best leuk zijn. Nederlanders kochten vorig jaar voor een recordbedrag van 280 miljoen euro aan vuurwerk – het merendeel illegaal. Voor deze enorme smak geld kun je ook voor alle TU/e-studenten de hele studie gratis maken. Met zoveel vuurwerk kun je een boel verknallen.
Er vielen meerdere doden en medische hulpposten moesten 1239 slachtoffers behandelen. Ondanks de massale inzet van politie en brandweer knarste en piepte het systeem. Om halfeen ’s nachts werd er een NL-Alert verstuurd met de boodschap dat het extreem druk is op noodlijn 112 en je alleen nog maar mag bellen bij levensbedreigende situaties. Net je vinger eraf geknald? Probeer eerst maar de huisartsenpost.
Er waren 361 autobranden en 228 woningbranden. De monumentale Vondelkerk in Amsterdam - volgens architect Cuypers zijn mooiste werk - brandde af. Hulpdiensten werden systematisch met zwaar vuurwerk beschoten en politievoertuigen vernield. De burgemeester van Nijmegen noemde het een horrornacht, de Haagse brandweer een ‘warzone’.
Niet voor 800.000 astmapatiënten trouwens – die schuilen binnen, omdat vuurwerk verantwoordelijk is voor 5 procent van de jaarlijkse Nederlandse fijnstofemissie. De hoogste concentratie PM2,5 werd overigens gemeten in Eindhoven.
Ik stel mij voor dat het bevreemdend moet zijn voor niet-Nederlandse studenten en medewerkers, vooral die uit conflictgebieden: tijdens kerst roepen we op tot vrede, om deze hier te lande een paar dagen later moedwillig te molesteren.
Nou ja, ‘we’: volgens marktonderzoekbureau IPSOS steekt slechts 13 procent van de mensen vuurwerk af, terwijl 62 procent een verbod op consumentenvuurwerk steunt. Groot lichtpunt: de politiek heeft al daartoe besloten. Zoals NRC het verwoordde: zelf vuurwerk afsteken wás ooit een mooie traditie, op naar een nieuwe. Opdat we elkaar tijdens de volgende kerstvakantie oprecht een gelukkig en vredig 2026 kunnen wensen.
Pieter Pauw is assistant professor bij de groep Technology, Innovation and Society. Hij schrijft deze column op persoonlijke titel.

Discussie