Dutch Design soepkom
De Dutch Design Week is een walhalla voor studenten industrial design als Jort Postema. Hij dompelde zich er afgelopen editie dan ook volledig in onder. Toch was er iets wat hem tegen de borst stuitte.
Nevenstaande foto van een dienblad maakte ik op een locatie van de Dutch Design Week (DDW). Er staat een glas op, dat na gebruik gewoon wordt afgewassen. Daarnaast: vier kartonnen soepbekers, papieren bakjes, houtkleurige vorkjes van een soort bioplastic en een prop servetten. Alles voor eenmalig gebruik.
Ik heb de foto gemaakt, omdat dit beeld bij mij de vraag oproept: welke transities dragen we tijdens DDW nou praktisch uit?
Circulariteit
DDW is mijn favoriete evenement in Eindhoven. Negen dagen lang zien we onder andere ontwerpen van hoe we anders kunnen samenleven, bouwen en consumeren. Maar loop je tussendoor naar de koffiebar, dan word je juist tien jaar terug in de tijd geworpen.
Welke eisen stelt de DDW-organisatie aan deelnemende locaties die catering aanbieden? Bij één locatie kreeg je koffie in twee wegwerpbekers in elkaar gestapeld, omdat een enkele beker te heet werd. Twee keer zo veel afval dus.
Op andere locaties was het gehele servies wegwerp: bakjes, bekers, bestek. Hoe kunnen we als designers een bijdrage leveren aan oplossingen voor grote maatschappelijke problemen, als we geen creatieve oplossing kunnen verzinnen voor een soepkom?
Ik ken genoeg ontwerpers die staan te trappelen om hier een mooi circulair systeem voor te bedenken, maar hergebruik is voor DDW kennelijk geen harde eis aan de locaties.
Waarschijnlijk is het allemaal netjes volgens de regels. Sinds 2024 is herbruikbaar de landelijke norm bij eten en drinken op locatie, maar er geldt een uitzondering voor situaties zoals evenementen: wegwerpservies mag, zolang 80 procent daarvan wordt ingezameld voor recycling.
Dan zou DDW dus voldoen aan de minimumeisen, terwijl je juist verwacht dat de organisatie een goed voorbeeld zou willen zijn.
Het mooie is dat het gewoon kan. Sinds maart heeft Eindhoven een sociale wasstraat voor herbruikbare bekers. Het is een partnerschap tussen het bedrijf CupXchange en sociaal werkbedrijf Ergon. Het werk wordt gedaan door mensen met afstand tot de arbeidsmarkt.
Lokaal, circulair en sociaal. Het type systemische oplossing dat bij een expo op een foamboard zou staan, of aan een visdraadje zou hangen in het Klokgebouw. DDW hoefde er alleen maar in de praktijk voor te kiezen.
De mobiliteitstransitie
Ook qua bereikbaarheid laat een kans onbenut. Op papier en online zet de DDW de fiets centraal, maar in praktijk waren lang niet bij alle locaties goede fietsenstallingen. Ondertussen brachten hippe, weliswaar elektrische auto’s, de Polestar Design Rides, bezoekers gratis van locatie naar locatie.
Toen ik naar de Graduation Show ging en bij locatie Microstad tevergeefs op zoek was naar een plekje voor mijn fiets, leek de Polestar, die bezoekers voor de deur afzette, een veel makkelijker optie.
Dat wringt, want Eindhoven kiest tegenwoordig vaker voor de fiets, het ov en het deelvervoer. En omdat de fiets misschien wel het summum van ‘Dutch Design’ is; onze fietsinfrastructuur had veel beter op het podium gepast dan de auto.
Voor mij is het verschil tussen design en kunst, dat design een probleem oplost of communiceert. Hoeveel is ons werkveld waard, als we oplossingen voor grote maatschappelijke problemen wel tentoonstellen, maar niet eens bij onze eigen evenementen implementeren?
Jort Postema is student Industrial Design en werkt bij de GO Green Office. Hij schrijft deze opinie op persoonlijke titel.


Discussie